YUKARI HACIAHMETLİ KÖYÜ
  KIRŞEHİR TARİHİ ESERLERİ
 
TARİHİ ESERLER

     Anadolunun en şirin  ili Kırşehir  işlek yol  güzargahlarında   bulunması nedenikle çeşitli  uygarlık  ve   kültürlerin   etkisinde  kalmıştır.  Kırşehir de    tarihi   eserlerin   hemen  hemen  hepsi  Türklerin  yaptığı  ve  çoğunlukla    medrese,  cami  ve türbelerden meydana gelir.

    Cacabey Camii : Kırşehir il merkezinde  yer  alan  medrese halk  arasında   minaresindeki yeşil  çinilerden dolayı  "Cıncıklı  Camii" olarak  bilinmektedir.  Selçuklular döneminde  Kırşehir Emiri Nurettin Cibrilbin  Cacabey tarafından  1271-1272  yıllarında  yapılmıştır.  Döneminde   astronomi  yüksek okulu olarak hizmet vermiştir. Taç kapısının hemen solunda Cacabey'in  yattığı   türbe   yer  almaktadır.

     Günümüzde Camii olarak kullanılan Medrese Kırşehir il merkezinde yer almaktadır. Minaresindeki  mavi çinilerden dolayı halk arasında "Cıncıklı Camii" olarak adlandırılır. Medrese, Anadolu Selçuklu  Sultanı II.Gıyaseddin Keyhüsrev döneminde, Kırşehir emiri Nureddin Caca  tarafından  1271-1272
 yılları  arasında  yaptırılmıştır.

Cacabey Camii minaresinde bir kesit (Cıncıklı Cami)

İki  eyvanlı kapalı  avlulu medrese grubuna  girmektedir. Döneminde  astronomi yüksek oklu olarak hizmet veren Medrese dünyada gözlemevi olarak yapılan ilk yapıttır.

Cacabey Camii içi

      Büyük  kubbenin  hemen  altında, Yıldızların  incelendiği   bir  havuz   bulunmaktadır. Mukarnas  kavsaralı iki  renkli  taş  işçiliğinin Taç  kapısı  mimari  bir  şaheserdir. Minaresi   yapıdan  ayrı olup,  Gözlem  kulesi niteliğini taşır. Ana eyvanda yer alan karşılıklı iki sütun, koni ve küre biçimlerinin üst
 üste  bindirilmesiyle oluşmuştur Bu sütun düzenlemesinin Anadolu Türk Sanatında başka bir örneği  bulunmamaktadır. Medrese yakın zamanda restore edilmiştir. Yerli ve yabancı turislerin ilgisini çeken Camii, Kırşehir'in En büyük tarihi Camisidir.


 

             2. Sultan Alaadin Keykubat camii :   Selçuklu    eserleri   arasında   önemi  büyüktür. 1242 de   yapılmış   olup   1893 de  Ahmet  Arifi Bey baştan başa  onarmıştır. Bugün Kırşehir  müze deposudur. Selçuklu  Sultanı  Alaadin Keykubat yaptırmıştır. Camii  kesme  taştan  yapılmıştır. Tek şerefeli minaresi vardır. Kırşehir'in ortasındaki kalede bulunmaktadır.


Ahi Evran Camii: Kırşehir il merkezinde kendi adıyla anılan  mahallede  yer almaktadır. 1482  yılında   Ahi Evran'ın    takipçilerinden    birisi    tarafından yaptırılmıştır. Zaviye planlı mescit, Ahiliğin kurucusu  Ahi Evran'ın Türbesi ve zaviye - tekke olarak kullanılan mekanlardan oluşmaktadır.

Külliye Ahi Evran türbesi ile Zaviye- Tekke olarak kullanılan mekanlardan oluşmaktadır. Üç kubbe üzerine kare planlı olup, kesme taştan inşa edilmiştir. Ama mekanın sağında mescit solunda Ahi Evran'ın mezarının bulunduğu bir türbe bulunmaktadır. Tek minareli olarak inşa edilmiş olan yapı 1972 yılında Vakıflar genel Müdürlüğü tarafından restore edilerek camii olarak hizmete açılmıştır

Kapucu Camii: Bu Caminin Osmanlı  döneminde   Kapucu Mehmet Paşa   tarafından   yaptırıldığı  söylenmektedir.  Merkezi planlı, son osmanlı yapısıdır. Kesin yapım tarihi bilinmemektedir. Yapıya üç bölümlü son cemaat yerinden girilir. Büyük kubbesi sekizgen bir kasnağa oturmaktadır. Asıl ibadet yeri kare planlıdır.

Çarşı camii: Şehrin merkezindedir. 1864 yılında Hüseyin bey isimli bir kişi tarafından mescitt şeklinde yaptırılmıştır. Yapı dik açılı ve minaresizdir. Cami'nin Kırlangıç tipi tavanı, örnekleri içinde en büyük olanıdır. Osmanlı dönemine ait en son eserlerden biridir

Lale Camii: 14. asır ilhanlı

Kesmetaş kemerlerle sütunlar üzerine binen üç kubbe ile örtülüdür. Batı yönündeki yalnız izleri kalmış kemer başlangıçlarına bakıldığında, daha öncedende iki kubbenin varlığı anlaşılmaktadır. Cami'nin mimari özelliği yoksa'da Kırlangıç kuyruğu şeklindeki çatısı ilginçdir. Ülkemizde bu tip çatı çok nadirdir.

 

Yunus emre Türbesi:  Mutasavvuf ve büyük Türk şairi Yunus emre Kırşehir'de doğmuş ve bu civarda yaşamıştır. Yunus, çağdaşı olan  Hacı Bektaşi veli, Aşıkpaşa, Süleyman Türkmani gibi mana güneşlerinden etkilenmiştir.  Yunus emre Merkez ilçeye bağlı Ulupınar kasabasında  ziyarettepe adlı türbede yatmaktadır.

Malik Gazi Türbesi:  1250  yılında  Melik  Gazinin   eşi  Muhterem   Hatun tarafından yaptırılmıştır.  Konik  Külahlı   sekizgen   kenarlı   bir   yapıdadır. Mermer  taç   kapının   süsleri   çok   zengindir. Anadolu Selçuklularına ait güzel bir kümbettir. İçinde Mengücükoğlu  Beyi  Muzafferüddin  Behram Şahın ve eşinin kabri vardır.

Aşık Paşa Türbesi: Kırşehir Merkez Aşıkpaşa Mahallesinde bugünkü Ankara ,Kayseri yolu üzerindeki tepede yer almaktadır. 1333 yılında Sivas Hükümdarı Eratna bey'in veziri Ali Şah Ruhi tarafından yaptırılmıştır. Türkçenin zenginliğini savunan ve eserlerini Türkçe olarak yazan, mutasavvıf ve halk şairi Aşık paşa bu türbede yatmaktadır. Beyaz mermerlerden işlenmiş türbe, Eratna Beyliği mimari özelliğinin tek örneği olarak kalmıştır. Türbe koridor ve Mezarın bulunduğu kare bölümden ibaretdir. Taç kapısı üzerindeki mermer oymacılığı, istiridye nişi şeklindedir. Dış görüntüsü ile kırgız çadırlarını andırmaktadır. Bu özelliği ile Anadolu'nun diğer yörelerindeki Türbe mimarisinden farklıdır.

İlimizde en çok ziyaret edilen yerlerden biri olan türbe, 1935 ve 1976 yıllarında "Vakıflar Genel Müdürlüğü" tarafından restore edilmiştir

 

Fatma hatum Türbesi: Kırşehir Yenice Mahallesi Kümbetaltı mevkii'nde yer almaktadır. 1266 yılında dönemin İlhanlı ileri gelenlerinden Hoca Aka Maatır tarafından Fatma Hatun    adına   yaptırılmıştır. Türbe; köşeleri üçgen pahlı kare kaide üzerine sekizgen gövdelidir. Örtü sistemi,   içte   tuğla   örülü kubbe, dışta küfeki taşıyla kaplanmış sekizgen konik külahlıdır. Yapı düzgün kesme taşlarla inşa edilmiştir.

Ahi Evren Türbesi:  Kırşehirin merkezinde aynı adı taşıyan caminin sol tarafındadır.Ahilik teşkilatını kuran ve Andoluya yaygınlaştıran Ahi Evran Veli bu türbede yatmaktadır. Türbe 1481 yılında, Fatih Sultan Mehmet'in kayınbiraderi Alaüddevle tarafından yaptırılmıştır. Türbeye cami içinden bir merdivenle çıkılır. Üç kubbe ile örtülü olan türbe kesme taştan yaptırılmıştır.

Kümbetler:

Melikgazi Kümbeti:  İl merkezinin güneydoğusunda bulunan kümbetin kitabesinde tarih bulunmadığı için, ne zaman yapıldığı bilinmemektedir. Buna rağmen, 13. yy. ortalarında   Mengücükoğullarından Melik Müzafferüddin Behram Şah adına, eşi tarafından yaptırıldığı sanılmaktadır. Kümbet kesme taştan yapılmıştır. Mimari tarzı, Sekiz köşeli çadır biçimindedir

 

Kalendar (Karakurt) Baba Kümbeti : Kırşehirin 16 km. batısındaki Karakurt kaplıcasının yanında bulunmaktadır. Kümbet Anadolu selçuklu hükümdarılarından Kılıçarslan tarafından 1135 yılında yaptırılmıştır. Kümbetin bitişiğinde bulunan ve sonradan onarılan mescit ile kaplıcanın bugün kullanılmayan kısımlarının aynı tarihte yapıldığı tahmin edilmektedir. Kesme taşlardaan yapılan kümbet, Selçuklu mimarisi özelliği taşımaktadır. Kitabesi kaybolan kümbetin , Selçuklu Emirlerinden Karakurt baba adı ile de bilinen kalendar baba adına yaptırıldığı anlaşılmıştır.

 

Medreseler:

Medresenin 1272 tarihli Arapça-Moğolca  vakfiyesi   çok   değerli   bir   içtimai   tarih   vesikasıdır.   Cacabeyin   türbesi medrese  yanındadır.  Üstündeki   cam   kubbe   astronomi    fakültesine  aittir. Burada   yıldızlar   gözlenirdi.   Halk   medreseye “cıncıklı cami ismini vermiştir.

Cacabey medresesi dünyanın ilk gözlem  evi  olarak  inşa  edilmiş  yapısıdır. Kesme taş ve tuğladan yapılmıştır. Sütunların sanat değeri büyütür. Minaresi sınırlı tuğla ve çinilerle  bezeli  tek  şerefelidir. Yapı içten kubbe dıştan konik külahlarla örtülüdür. İçi beyaz siyah ve mavi çinilere bezenmiştir. Kırşehir’de büyük imar yapmıştır.

                                                     Eski eserler
Hitit kalıntıları: Kırşehir’e 40km uzaklıkta Hashöyük mevkiindedir, Hititlere ait eski bir şehrin kalıntısı ve bazı eserler ortaya çıkarılmıştır.

Hitit kabartma heykeli

Hirfanlı barajında görülebilmektedir.

 

 

Cacabey    medresesi:    1273    yılında  Kırşehir    valisi   Cacabey   Bey  tarafından   yaptırılmıştır.  Bugün cami  olarak   kullanılmaktadır. Medresenin cami,  imaret   ve   tekke   kısmı yıkılmıştır. Camiin minaresi ayaktadır.
İlhanlı kümbeti köşeli kubbeli bir yapı olan bu kümbet 14. asırda  İlhanlılar   zamanında Selçuklu mimari   tarzında  yapılmıştır. Kırşehir’in en eski eserlerindendir.

 

 

 

devrine aittir. Mengücük hanedanı Lala'lar dan birinin yaptırdığı sanılan ve üzerinde yazılı bir tarihi bulunmayan cami, Melik gazi Kümbetinin hemen yanındadır. Mimari yapısı itibariyle 13. yy. ait olduğu sanılmaktadır. Yine caminin mimari tarzı, Buranın bir cami olarak değil, bir kervansaray yada darphane olarak yaptırıldığı kanısını uyandırmaktadır.
Türbeler
 
  haciahmetli.tr.gg